İşten Çıkarıldım Ne Yapmam Gerekiyor?

İşten çıkarılan birinin cevap bulmaya çalıştığı en temel sorun işten çıkarıldım ne yapmalıyım sorusudur. Bu soru bağlamında işten çıkarılan işçinin hakları nelerdir  sorusu da ayrıca cevaplanması gereken bir diğer sorudur. Gerçekten iş hayatı her zaman yükselen bir grafik çizmez. İş hayatı inişli çıkışlı bir seyir izler. Kimi zaman kişinin kendisinden kimi zaman da işçinin elinde olmayan nedenlerle iş hayatı sekteye uğrayabilir ve işten çıkarılabilir. Peki bu durumda işten çıkarılan ya da işten kovulan işçi ne yapmalı?   

Bu yazımızda işten kovulan bir işçinin ne yapması gerektiği ve işten çıkarılan bir işçinin hangi haklara sahip olduğu konularını ele alacağız.

İşten Çıkarılan Bir İşçi Ne Yapmalı?

İşten çıkarılan bir işçini düşünmesi gereken iki temel konu bulunmaktadır. Bunlardan ilki işsizlik süresi boyunca geçim sorunu, diğeri ise işsiz kalan işçinin haklarının neler olduğu konusu. 

Şimdi bu konulara yakından bakalım.

İşten Çıkarılan Bir İşçi Öncelikle Durumunu Analiz Etmeli ve Psikolojisini Düzeltmelidir

İşten kovulan bir işçi, işsizlik sürecinde bir takım stratejiler geliştirerek ayakta durmalı ve yeni iş arayışlarını sürdürmelidir. Bu bağlamda;

1- Öncelikle zaruri ihtiyaçlar dışında birikimlerinizi harcamamalısınız. Kaktüs stratejisi olarak da bilinen bu yöntemde, eldeki ekonomik kaynakları en verimli şekilde ve tutumlu olarak kullanılması önerilmektedir. 

2-  İşten çıkarılmanız nedeniyle herhangi bir güven eksikliği yaşamamalısınız. Bu süreçte en sık rastlanan işten çıkarılan birinin utanma duygusu içinde olması ve kendisini toplumdan dışlanmış gibi hissetmesidir. Bu şekilde bir duyguya kapılmanızın önemsiz olduğunu ve insanların çoğunun sizin işsizlik durumunuzla ilgilenmediğini önemle belirtelim.

3- Vakit kaybetmeden yeni bir iş arayışına girişmelisiniz. İş ararken mesleğinizle ilgili bir iş olabileceği gibi alternatifleri de değerlendirmelisiniz. Kendi başınıza kalmak psikolojik olarak sizi yoracağı için geçici de olsa meşguliyetler bulmalısınız. Bu bağlamda evde oturmak yerine çevrenize iş aradığınız bilgisini iletmeli ve bulduğunuz işleri değerlendirmelisiniz. 

4- İşsizlik sürecinde ümitli olun. Sanki mevcut işiniz olmayınca yaşayamazmış gibi hissetmeyin. Dünyada çok kazanabileceğiniz ve adını bile duymadığınız farklı iş türleri bulunuyor. Bu işler için internetten araştırma yapabilirsiniz.  

5- İşsizlik sürecinde yaşana en ciddi problemlerden biri de harcamalar konusunda kredi kartına yüklenilmesi ve kredi kartı borçlarının ödenmesinde sorun yaşanmasıdır. Bu durumun kredi notunu düşürdüğünü önemle belirtelim. Bu süreçte borçlanmamaya mümkün olduğunca dikkat edilmelidir.

Çalışırken Kendinizi Güvende Hissettirecek Tedbirlerinizi Almalısınız

İş hayatının her zaman sizin istediğiniz gibi gitmeyeceğini ve günün birinde işinize son verilebileceğini unutmamalısınız. Bu ihtimali değerlendirerek işsizlik halinde en az 3 ay sizi idare edecek bir acil durum fonu oluşturmalısınız. 

İşsizlik ödeneğinin size yetmeyeceğini düşünüyorsanız, çalıştığınız dönem içerisinde özel işsizlik sigortası yaptırmalısınız. Böylece ufak bir prim ödemesi ile işsiz kalmanız halinde sigorta şirketinden sigorta tazminatı alabilirsiniz.  

İşten Kovulan Bir İşçi Yasal Haklarını Kullanmaktan Çekinmemelidir

İşten kovulan bir işçi, haksız olarak işten çıkarıldığını düşünüyorsa hiç beklemeden yasal haklarını kullanmalıdır. Bu konuda bir hukuk uzmanından da yardım alabilirsiniz. Peki işsiz kalan işçinin yasal hakları nelerdir? Şimdi bu soruyu cevaplayalım.

İşsiz Kalan İşçinin Yasal Hakları Nelerdir?

İşten çıkarılan bir işçinin hem İş-Kur’a hem de işverene karşı ileri sürebileceği bir takım yasal hakları bulunmaktadır. Bu hakları şöyle sıralayalım:

1- İşsizlik Sigortası Hakkı 

İşsiz kalan bir kimseye İş-Kur tarafından işsizlik ödeneği adı altında belirli bir süre para ödemesi yapılmaktadır. Bu süre en az 6 en fazla 10 aydır. Ancak işsizlik sigortası fonundan bu şekilde para alabilmek için bazı şartların yerine getirilmesi gerekmektedir. İşsizlik fonundan yararlanmak için gerekli olan şartlar şöyledir:

a) İşten çıkarma, işçinin kusurundan kaynaklanmamalıdır.
b) İşten çıkarılmadan 120 gün önceyi kapsayacak şekilde sigorta priminin ödenmiş olması gerekmektedir. 
c) Ayrıca son 3 yıl içerisinde ödenen prim sayısının da en az 600 gün olması şarttır.

İşsiz kalan biri bu şartları taşıyorsa işsizlik ödeneğinden yararlanabilir. Peki ne kadar işsizlik ödeneği alınabilir?

İşsiz kalan bir işçinin alabileceği işsizlik ödeneği, son dört ay içinde alınmış brüt ücretin ortalamasının %40’ıdır. Ancak işsizlik ödeneği brüt asgari ücretin %80’ini geçemeyecektir. 

 2- İhbar Tazminatı Hakkı

Belirsiz süreli bir iş sözleşmesi ile çalışan işçilere işten çıkarılmadan belirli bir süre önce haber verilmelidir. Çünkü belirsiz süreli iş sözleşmelerinde bir işçinin işverenin işten çıkarmasına ya da işçinin kendi iradesiyle işten ayrılmasına kadar o işyerinde çalışacağı varsayılmaktadır. İşte bu güven içerisinde bir işçi işten çıkarılmadan önce kendisine bildirimde bulunulmalıdır. Eğer işveren bu bildirime uymadan işçiyi işten çıkartırsa ihbar tazminatı ödemek zorundadır. 

İhbar süresi ve tazminatı, işçinin çalıştığı süreye göre değişiklik göstermektedir. Bu bağlamda;

  • 6 ay süreyle çalışan işçiye iş akdini sona erdirme tarihinden 2 hafta öncesinden,
  • 6 ay – 1 yıl 6 ay arasında çalışma süresi olan işçilere iş akdini sona erdirme tarihinden 4 hafta öncesinden,
  • 1 yıl 6 ay – 3 yıl arasında çalışma süresi olan işçilere iş akdini sona erdirme tarihinden 6 hafta öncesinden,
  • 3 yıldan fazla çalışma süresi olan işçilere iş akdini sona erdirme tarihinden 8 hafta öncesinden,

bildirim yapılması zorunludur. Eğer bu bildirime uyulmazsa, bildirim sürelerine denk gelen maaşınızı tazminat olarak alabilirsiniz. 

3- Kıdem Tazminatı

Çalışma süresi belirli olmayan bir işte çalışıp da çalışma süresi 1 yıldan fazla çalışması ise kıdem tazminatına hak kazanılmaktadır. İşçi haksız yere işten çıkarılmışsa ya da işçinin işten ayrılmasında yasal gerekçeleri bulunuyorsa, kıdem tazminatına hak kazanmaktadır. Eğer işveren kıdem tazminatınızı ödemez ise iş mahkemesinde dava açarak bu tazminatınızı alabilirsiniz. 

İşten Atıldım Diyenlerin Yapmaması Gereken İşlemler

İşten atılan kişilerin yapmaması gereken işlemlerin başında işveren tarafından kendisine imzalatılan evrakları okumadan imzalamamasıdır. Özellikle kafa karışıklığı meydana getirmek için içerisinde teknik kavramlar kullanılarak oluşturulmuş evraklar imzalatılmak istenebilir. Bu evrakların içerisinde ise örneğin alacağım yoktur, tüm maaş ödemelerimi aldım, tazminatlarım elden peşin olarak ödendi gibi ifadelere yer verilebilmektedir. Bu gibi durumlarda, bu evrakları imzalamamak ya da evrakları alıp inceledikten sonra sizin aleyhinize bir durum yoksa imzalamanız doğru olacaktır. Aksi halde ileride açacağınız davaların aleyhinize bitme ihtimali söz konusu olabilecektir. 

Bunun dışında işten ayrılırken işten çıkarılma nedeninin size yazılı olarak bildirilmesini ve hizmet dökümleri ile son maaş ödemenize ilişkin bordroyu almayı unutmayın. Bunlar açacağınız davada o işyerinde çalıştığınızı ispatlayan delillerdir. 

İlginizi Çekebilir: İşsizlik maaşı başvurusu hakkında detaylı bilgi edinmek için bağlantıya tıklayabilirsiniz. 

Henüz yorum yapılmamış, ilk yorumu sen yap!

Tüm yorumları göster

Bir cevap yazın